Azərbaycan-ABŞ strateji əməkdaşlığında yeni dövr: enerjidən süni intellektə, sülhdən inkişafa uzanan əlaqələr

Sovet imperiyasının süqutundan sonra müstəqilliyini bərpa edən Azərbaycan Cənubi Qafqazın siyasi və iqtisadi xəritəsində strateji əhəmiyyətli aktor kimi sürətlə ön plana çıxdı. Enerji resursları baxımından zəngin, islahatlara açıq və yeni inkişaf layihələrinə hazır olan ölkə həm də Şərqlə Qərb arasında təbii körpü rolunu oynayan unikal geosiyasi mövqeyi ilə regionda aparıcı mövqe qazandı.

Bu reallığı düzgün qiymətləndirən Qərb dövlətləri, xüsusilə də ABŞ müstəqil Azərbaycanın ilk illərindən etibarən Bakı ilə praqmatik enerji və təhlükəsizlik tərəfdaşlığına əsaslanan diplomatik əlaqələrin təməlini qoydu. Neft və qaz layihələrinin reallaşması, Xəzər hövzəsinin dünya bazarına çıxışı və enerji marşrutlarının diversifikasiyası istiqamətində atılan addımlar ikitərəfli münasibətlərin strateji xarakterini möhkəmləndirdi.

Son otuz il ərzində tərəflər arasında enerji təhlükəsizliyi, regional sabitlik və beynəlxalq terrorizmə qarşı mübarizə kimi prioritet sahələrdə qurulan əməkdaşlıq ümumi siyasi gündəliyin əsasını təşkil etdi. Zaman-zaman müxtəlif geosiyasi gərginliklər və qlobal güclərin maraqlar toqquşması fonunda müəyyən fasilələr yaşansa da, ABŞ–Azərbaycan münasibətləri ümumən inkişaf xəttini qoruyub saxladı.

Nəticə etibarilə, qarşılıqlı faydaya əsaslanan bu tərəfdaşlıq həm regionun geosiyasi arxitekturasına, həm də qlobal enerji və təhlükəsizlik balansına mühüm töhfələr verdi. ABŞ ilə əməkdaşlıq Azərbaycanın beynəlxalq mövqelərinin möhkəmlənməsinə, milli maraqlarının müdafiəsinə və strateji layihələrin reallaşmasına real siyasi dəstək təmin etdi.